نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روابط بین‌الملل دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری روابط بین‌الملل دانشگاه تهران و مدیر گروه علوم سیاسی دانشگاه اشراق- هرات، نویسنده مسئول

چکیده

چکیده
بررسی اقدامات و سیاست‌های اعلانی و اعمالی دولت آمریکا در سه دوره بوش، اوباما و ترامپ، به‌وضوح مؤید تغییرات در رویکردها و استراتژی‌های سیاست خارجی آن‌ها در قبال افغانستان است. به‌بیانی صریح‌تر، جنگ آمریکا در افغانستان با استراتژی «ضد تروریسم/ عملیات آزادی پایدار» بوش آغاز شد و با استراتژی «ضد شورش/ عملیات حمایت پایدار» اوباما و استراتژی «صفر پایه/ خروج آبرومندانه» ترامپ، تداوم یافت. بنابراین، پرسش اصلی مقاله حاضر را این سؤال تشکیل می‌دهد که مختصات و ویژگی‌های مؤید تغییر در رویکرد سیاست خارجی آمریکا نسبت به افغانستان در سه دوره مذکور کدامند و چه نسبتی میان تحولات داخلی افغانستان با این تغییر رویکرد وجود دارد؟ در پاسخ به سؤال اصلی مقاله، تلاش می‌شود تا با استناد به اسناد بالادستی مقامات آمریکایی و با استفاده از روش مقایسه‌ای به مختصات تمایزبخش استراتژی‌های مذکور و چگونگی اثرگذاری تحولات داخلی افغانستان در شکل‌گیری هرکدام، پرداخته شود.
بررسی‌های تطبیقی مبتنی بر اسناد بالادستی مقامات آمریکایی، نشان می‌دهند که تأثیرپذیری رویکردهای سیاست خارجی در دوره‌های بوش، اوباما و ترامپ از تحولات داخلی ، حاکی از فقدان نگاه راهبردی در سیاست خارجی آمریکا به افغانستان در سه دوره مذکور بوده است. وجود محاسبات اقتضایی و مسئله‌محور در دستگاه دیپلماسی آمریکا طی دوران مذکور، باعث اتخاذ رویکردهای متفاوت و متضاد و پی‌گیری اهداف مغایر با اقتضائات محیط امنیتی داخلی و پیرامونی افغانستان گردید و پس از 20 سال جنگ و صرف هزاران میلیارد دلار در افغانستان برای نابودی طالبان و القاعده که در صدر لیست تروریستی قرار داشتند، سرانجام آمریکا را مجبور به پذیرش این گروه‌ها به‌عنوان بازیگران مشروع برای تصاحب قدرت در افغانستان نماید.

کلیدواژه‌ها

CAPTCHA Image